Trong văn hóa ẩm thực của người Nam bộ, thức ăn rất phong phú. Trong các món ăn ấy, có một món rất bình dị nhưng đậm tính văn hóa, góp phần định vị thương hiệu du lịch của vùng đất phương Nam, chính là món hủ tiếu.

Nếu như các tỉnh miền Trung hay miền Bắc thích ăn phở thì ở Nam bộ, món hủ tiếu trở thành đặc sản đến nỗi mỗi khi thức dậy, món ăn đầu tiên được nghĩ đến ngay trong đầu là đi ăn hủ tiếu. 

 

Món hủ tiếu mực ngọt thanh và mang đậm vị biển.

Rồi cũng chính cái sở thích và nhu cầu ẩm thực này, số lượng các hàng quán bán hủ tiếu cũng đông hơn các món điểm tâm khác trong thực đơn hằng ngày của thực khách: Nào hủ tiếu nước, hủ tiếu khô, hủ tiếu hải sản, hủ tiếu heo quay, hủ tiếu Nam Vang, hủ tiếu xào…

 

Hủ tiếu Nam Vang với đồ lòng, trứng cút và thịt băm rất bổ dưỡng.

Theo các nhà nghiên cứu về văn hóa ẩm thực, hủ tiếu ban đầu có cái tên được phát âm là “cụi téo”; trong đó, “cụi” hay “cúi” có nghĩa là bánh, còn “téo” là sợi, do hủ tiếu là bánh bột được xắt thành từng sợi. Sở dĩ từ “cụi téo” trở thành “hủ tiếu” là do quá trình phát trại âm, về lâu trở thành từ “hủ tiếu” và được quen gọi cho đến ngày nay. 

 

 Món hủ tiếu nước xíu mại nóng hổi rất hấp dẫn thực khách.

Về nguyên bản, món hủ tiếu chỉ là món nước hầm với xương hay thịt. Chính trên mảnh đất phương Nam giàu sản vật đã làm cho món hủ tiếu thêm hấp dẫn với nhiều thực phẩm phong phú khác. Ngoài món hủ tiếu thịt, hủ tiếu còn có thêm hải sản (tôm, mực, chả cá) và được biến tấu đa dạng theo thời gian gắn với nhu cầu của thực khách. 

Nói đến món hủ tiếu, thì hủ tiếu các tỉnh miền Tây rất hấp dẫn và ở mỗi địa phương có cách chế biến khác nhau. Nếu như hủ tiếu Mỹ Tho của Đồng Tháp có sợi nhỏ, màu trắng đục, cọng khô và dai, thì hủ tiếu ở Cà Mau mềm hơn, cọng to hơn và trắng hơn.

 

Thực khách khoái khẩu với món hủ tiếu xíu mại, viên to bằng quả cam.

Hoặc hủ tiếu ở Cần Thơ vừa dai, vừa trắng lại thơm mùi gạo, tương tự như hủ tiếu Mỹ Tho. Khác với bánh phở ở các tỉnh miền Bắc hay miền Trung, hủ tiếu ở miền Tây có nơi tuy mềm, nhưng trộn hay đem xào không bị nát đứt. Đặc biệt, nước dùng chan vào hủ tiếu nước hay làm súp cho món hủ tiếu khô chủ yếu lấy vị ngọt từ thịt và xương hầm với củ cải trắng, củ cải đỏ hoặc xá bấu để lấy vị mặn cùng mùi thơm tự nhiên.

Cũng như nước sốt trộn hủ tiếu chủ yếu là hắc xì dầu cùng với tăng xại, tỏi phi, hành lá, ngò rí và hạt tiêu xay tạo nên một món ăn đậm vị. 

Không chỉ thế, topping cho món hủ tiếu truyền thống ngoài thịt, đồ lòng, tôm chiên bột, heo quay, còn được biến tấu với nhiều loại đặc sản khác nhau. 

Điển hình như món hủ tiếu mực, ngoài xương, thịt làm nước súp, thì topping chính của món hủ tiếu này là mực ống hay mực trứng. Hủ tiếu mực mang đậm hương vị biển và mực tươi được nấu theo cách trụng sôi mỗi khi ăn mà không đem nấu chín trước đó nên giữ được độ tươi ngọt, mực đem chấm với nước muối ớt xanh ăn kèm cùng cải cúc, xà lách xoong, cải trắng và giá đỗ rất ngon và lạ miệng so với món hủ tiếu nguyên bản. 

Hay món hủ tiếu Nam Vang cũng được biến tấu với nhiều loại topping như: Đồ lòng, thịt bằm, tôm, trứng cút và chả cá, ăn kèm với nhiều loại rau, nhất là cải xà lách và rau cần tàu tạo nên một món ăn rất đặc trưng. 

Hoặc món hủ tiếu xương hầm mềm rục với cục xíu mại to bằng quả chanh được chế biến từ thịt băm, củ sắn, củ hành đỏ, hành lá và tiêu luôn nóng hổi vừa thổi vừa ăn, cũng khiến người ta nặng lòng và yêu mến vùng đất phương Nam nghĩa tình, chan chứa yêu thương trong từng món ăn với sự kết hợp phong phú, sáng tạo không ngừng.

Du lịch ở các tỉnh miền Tây sau hợp nhất đã, đang phát triển không ngừng và các món ngon từ hủ tiếu sẽ góp phần không nhỏ trong hành trang định vị thương hiệu cho du lịch ở vùng đất này. 

So với các nơi khác, miền Tây giàu sản vật nên có thêm hủ tiếu cá, hủ tiếu tôm khô càng xanh, hủ tiếu cua xé, hay hủ tiếu nước cá lóc biển, cá chẻm, bạch tuộc… sẽ tạo nên những món ăn mang đậm bản sắc và sẽ làm nức lòng du khách để khi về là nhớ, khi chia tay chắc chắn sẽ quay lại để được thưởng thức các món ngon đậm tính vùng miền này!

Nguồn: BÁO MỚI 

Không cần nhà hàng sang trọng, nhiều du khách lại nhớ Hà Nội qua những món ăn bình dị trên vỉa hè, nơi hương vị món ăn hòa cùng nhịp sống đặc trưng của phố phường.

Bánh cuốn nóng – món ăn nhẹ nhàng mà tinh tế 

Ảnh: Sưu tầm

Một buổi sáng ở Hà Nội có thể bắt đầu bằng đĩa bánh cuốn nóng mềm mịn, tráng ngay tại chỗ, ăn cùng chả quế, hành phi và nước chấm pha vừa miệng.

Điểm hấp dẫn của món ăn nằm ở sự giản dị. Lớp bánh mỏng, mềm, thơm mùi gạo kết hợp với vị đậm đà của nước chấm tạo nên một bữa sáng không quá nặng bụng nhưng đủ để người ăn nhớ lâu.

Với du khách, ngồi bên một hàng bánh cuốn nhỏ, nhìn từng lớp bánh được tráng trên bếp nóng cũng là cách thú vị để cảm nhận nhịp sống Hà Nội.

Bún đậu mắm tôm – đậm đà một nét phố Hà Nội

Ảnh: Sưu tầm

Bún đậu mắm tôm là món ăn có hương vị khá mạnh nhưng lại dễ tạo ấn tượng với những người lần đầu thử.

Một mẹt bún đậu thường có bún lá, đậu phụ rán vàng, chả cốm, thịt luộc và rau sống, trong đó mắm tôm được xem là phần tạo nên dấu ấn riêng. Vị mặn, ngọt, chua nhẹ và mùi đặc trưng của mắm kết hợp cùng đậu rán giòn tạo thành món ăn vừa dân dã vừa hấp dẫn.

Không gian những quán nhỏ, đôi khi chỉ vài bộ bàn ghế trên vỉa hè, càng khiến món ăn giữ được vẻ gần gũi vốn có.

Nem chua rán – món ăn vặt của những buổi chiều

Ảnh: Sưu tầm

Nếu muốn tìm một món ăn nhanh để nhâm nhi khi khám phá phố phường, nem chua rán là lựa chọn được nhiều người trẻ yêu thích.

Những chiếc nem nhỏ được chiên vàng, bên ngoài hơi giòn nhưng bên trong vẫn mềm, thường ăn kèm tương ớt hoặc các loại nước chấm. Món ăn không cầu kỳ nhưng phù hợp với những buổi chiều ngồi trò chuyện, nghỉ chân sau vài vòng dạo phố.

Điều khiến nem chua rán trở nên thú vị không chỉ nằm ở hương vị mà còn ở không khí. Một chiếc ghế nhỏ, đĩa nem nóng và câu chuyện bên lề đường có thể trở thành trải nghiệm đáng nhớ với du khách.

Xôi – hương vị thân thuộc của Hà Nội

 

Ảnh: Sưu tầm

Xôi là món ăn quen thuộc nhưng lại có sức hút riêng trong đời sống ẩm thực Hà Nội. Từ xôi xéo, xôi ngô đến những loại xôi ăn kèm thịt, trứng, chả..., mỗi hàng lại có cách kết hợp nguyên liệu khác nhau.

Một gói xôi nóng được gói nhanh trong lá hoặc giấy, tiện để mang theo khi bắt đầu một ngày khám phá thành phố. Vị dẻo thơm của nếp cùng các nguyên liệu ăn kèm khiến món ăn vừa no vừa gợi cảm giác thân thuộc.

Với du khách, thưởng thức một món xôi bình dân giữa phố cũng là cách chạm vào một phần đời sống thường nhật của Hà Nội.

Ăn một món, nhớ cả một thành phố

Ẩm thực vỉa hè Hà Nội hấp dẫn không chỉ bởi món ăn mà còn bởi không gian và cách thưởng thức. Đó có thể là một bữa sáng vội, một buổi chiều ngồi bên vỉa hè hay vài phút nghỉ chân giữa hành trình khám phá phố phường.

Những món ăn như bánh cuốn, bún đậu mắm tôm, nem chua rán hay xôi không phải lúc nào cũng cầu kỳ, nhưng lại góp phần tạo nên một Hà Nội rất riêng.

Có lẽ vì thế, sau chuyến đi, điều khiến du khách nhớ về thành phố đôi khi không phải một địa danh nổi tiếng mà là hương thơm từ một hàng quán nhỏ, tiếng người gọi món và vị ngon giản dị của một món ăn từng thưởng thức bên đường.

Nguồn: BÁO MỚI 

Tuy được làm từ những nguyên liệu dân dã nhưng món đặc sản này vẫn được người dân ở Hưng Yên và khách thập phương ưa chuộng vì giá rẻ, ăn lành lại giúp no lâu.

Bánh hấp là một trong những món ăn dân dã nhưng không kém phần hấp dẫn của người dân ở xã Tân Thuận, tỉnh Hưng Yên (khu vực xã Bách Thuận, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình cũ).

Món bánh này được làm từ những nguyên liệu quen thuộc như gạo tẻ, gạo nếp, thịt lợn…, đem hấp chín bằng chõ để được thành phẩm là các lớp lá bột mỏng xếp chồng lên nhau.

Cứ mỗi lớp lá bột là một lượt thịt băm thơm lừng, đậm đà gia vị. 

Cũng vì hình thức độc đáo của bánh hấp mà ở một số địa phương, món này còn được gọi là bánh tai voi, bánh tai mèo hay bánh xếp.

Món bánh hấp dân dã ở xã Tân Thuận, tỉnh Hưng Yên (xã Bách Thuận, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình cũ)

Bà Trịnh Thị Phi (SN 1962) – người có kinh nghiệm làm bánh hấp gần 30 năm ở xã Tân Thuận, cho biết quá trình làm bánh rất tỉ mỉ, vất vả.

Gia đình bà phải thức dậy từ 2h sáng, vừa làm vừa hấp sao cho kịp hoàn thành được vài chõ bánh nóng hổi lúc 5h. Sau đó, bà mang ra khu chợ quê ở gần nhà - chợ Nhà (còn gọi chợ Thuận Vi) để bán.

Chế biến cầu kỳ

Bà Phi tiết lộ, để làm bánh hấp ngon đòi hỏi khâu chọn lựa nguyên liệu kỹ lưỡng. Trước đây, bà thường dùng gạo Mộc Tuyền để làm bột nhưng giờ thay thế bằng gạo Đà Nẵng vì loại gạo này bày bán phổ biến, cho chất lượng bánh hấp như mong muốn và giá thành phải chăng.

“Một chõ bánh hấp được làm từ 6 ống bơ gạo tẻ và 1 ống bơ gạo nếp để tạo độ kết dính.

Gạo sẽ được ngâm khoảng 7 tiếng, từ 8h đến 15h rồi đem đi đãi nhiều lần cho sạch. Công đoạn này cần sự tỉ mỉ để đảm bảo bột xay ra không bị chua.

Gạo đãi xong, chờ ráo nước thì tiếp tục mang đi xay khô, sau đó rây đi rây lại để thu được phần bột mịn nhất. Tiếp đến, cho bột vào chõ đất và đem hấp chín”, bà Phi chia sẻ các bước làm bánh hấp.

Bà Phi có kinh nghiệm làm bánh hấp khoảng 30 năm

Khi bột chín, gia đình bà Phi tiếp tục đổ bột ra nia để nhào. Quá trình nhào phải đều tay, thuần thục để bột nhuyễn mịn, giúp bánh thành phẩm có độ dai, ngon đặc trưng.

Đây cũng là công đoạn tốn nhiều thời gian và công sức nhất vì bột còn nóng. Mỗi mẻ bột như vậy cần nhào 30 phút.

Sau khi nhào xong, bột được chia lần lượt thành từng tảng cho đến nắm nhỏ. Tiếp đó, bà Phi sẽ lăn từng nắm bột thành hình thuôn dài như con sâu rồi lại ngắt thành từng viên nhỏ xíu.

Từ viên bột này, bà tiếp tục tạo hình như chiếc lá hoặc tai mèo rồi cán thành từng lớp mỏng (công đoạn này người địa phương gọi là siết bánh), sau đó mới phết nhân lên trên.

“Nhân bánh hấp làm từ thịt lợn, chọn phần ít nạc nhiều mỡ để có độ béo ngậy và mọng, mềm.

Thịt được ướp cùng hành khô, muối hạt, mì chính, sau đó đem xay nhuyễn rồi phết trực tiếp lên mặt bột bánh”, bà tiết lộ.

Công đoạn cuối cùng là xếp bánh vào chõ đất nung. Bánh phải xếp theo hàng lối và chừa lỗ hở ở giữa các hàng. Cách làm này giúp bánh khi hấp được chín đều từ trên xuống dưới.

Ngoài ra, bánh cũng không nên xếp cao quá, sát vị trí miệng chõ để tránh bánh bị đọng nước, làm bột nhão, nát và ăn không ngon.

“Quá trình hấp bánh cũng đòi hỏi người làm phải có kỹ thuật, kinh nghiệm dày dặn thì bánh mới chín mềm, không bị sống hay nát”, người phụ nữ 64 tuổi nói thêm. 

Trước kia, người địa phương thường ưu tiên mua ăn hoặc biếu loại bánh này cho cụ già, người ốm và sản phụ sau sinh.

Bánh hấp được gói trong lá dong để bán cho khách. Bánh được nêm nếm vừa miệng nên ăn ngay hoặc chấm với nước mắm nhạt đều ngon

Món ăn tuổi thơ 

Anh Nguyễn Như Tốt (SN 1990) – con trai bà Phi, tiết lộ bánh hấp là món ăn gắn liền với tuổi thơ của nhiều thế hệ người dân ở địa phương.

Từ lúc còn nhỏ, anh Tốt đã thường xuyên được ăn món bánh hấp do chính tay mẹ làm mỗi ngày.

“Bánh hấp đã trở thành món ăn sáng quen thuộc của tôi và những đứa trẻ ngày đó.

Khi ấy, tôi cảm nhận bánh ăn ngon, mềm và dai hơn, phần vì làm từ loại gạo xưa, phần vì được chế biến thủ công từ các công đoạn như giã gạo bằng chày gỗ, cối đá…

Còn hiện nay, bánh hấp chủ yếu được làm từ bột xay bằng máy. Tuy vậy, chất lượng và hương vị vẫn đảm bảo không có nhiều thay đổi, lại giúp tiết kiệm thời gian, công sức và tăng năng suất hơn”, anh cho hay.

Mỗi gói bánh hấp được bán với giá 10.000 đồng, đủ để 1-2 người ăn no

Vài tháng nay, ngoài hỗ trợ mẹ đi giao bánh hấp quanh khu vực, anh Tốt còn tranh thủ quay video giới thiệu về món ăn dân dã của quê nhà và đăng tải rộng rãi trên mạng xã hội. Không ít người tỏ ra tò mò, háo hức được đến địa phương này để trải nghiệm thức bánh dân dã.

“Bánh hấp ăn lành, sạch vì đơn giản chỉ làm từ thịt lợn và bột gạo, vị béo ngậy. Bánh cũng tạo cảm giác no lâu nên bà con trong vùng rất thích, thường sử dụng vào bữa sáng để có đủ năng lượng làm việc trong nhiều giờ”, anh Tốt bày tỏ.

Ảnh: Nguyễn Như Tốt

Nguồn: BÁO MỚI