Để thực hiện mục tiêu vào nhóm 100 đại học hàng đầu châu Á, Đại học Quốc gia TP.HCM định hướng không chỉ dừng ở đào tạo nguồn nhân lực mà còn phải tạo ra công nghệ lõi, giải pháp chiến lược và mô hình phát triển mới cho đất nước.

Ngày 16-5, Đại học (ĐH) Quốc gia TP.HCM tổ chức hội nghị công bố định hướng chiến lược khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo giai đoạn 2026-2030.

Theo định hướng mới, Trung tâm Đổi mới sáng tạo ĐH Quốc gia TP.HCM (VNUHCM Innovation Hub - VIH) sẽ được phát triển cùng hệ thống hạ tầng nghiên cứu và đổi mới sáng tạo tại Khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM.

Hệ thống này tích hợp nhiều phòng thí nghiệm và nền tảng dùng chung như phòng thí nghiệm khoa học cơ bản tích hợp công nghệ chiến lược, năng lượng tái tạo và hạt nhân, Net-Zero, công nghệ số, công nghệ sinh học, công nghệ lượng tử, kiến trúc - hạ tầng giao thông. Ngoài ra còn có hệ thống phòng thí nghiệm vi mạch, bán dẫn dùng chung cấp quốc gia và Trung tâm tính toán hiệu năng cao do TP.HCM đầu tư.

 

PGS.TS Lâm Quang Vinh, Trưởng ban Ban Khoa học và Công nghệ, ĐH Quốc gia TP.HCM báo cáo tại hội nghị 

Năm 2026, Trung tâm Đổi mới sáng tạo ĐH Quốc gia TP.HCM dự kiến hoàn thiện các quy định nội bộ, vận hành Hội đồng Cố vấn chiến lược đổi mới sáng tạo, thành lập các viện và trung tâm trực thuộc, đồng thời đẩy mạnh kết nối với doanh nghiệp, địa phương và các nhóm nghiên cứu trong, ngoài nước.

Trung tâm cũng sẽ tổ chức các chương trình tập huấn chuyên sâu cho giảng viên, nhà khoa học và startup; kết nối nguồn vốn đầu tư mạo hiểm, cấp vốn mồi cho các startup và spin-off tiềm năng; ra mắt nền tảng V-Link; tham gia mạng lưới đổi mới sáng tạo quốc tế; tổ chức hội thảo liên kết vùng, hội nghị quốc tế thường niên về khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo tại TP.HCM cùng “Chợ Startup”.

Phát biểu tại hội nghị, GS.TS Nguyễn Thị Thanh Mai, Giám đốc ĐH Quốc gia TP.HCM, cho rằng khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo không còn là nhiệm vụ riêng lẻ mà phải trở thành định hướng xuyên suốt trong toàn hệ thống đại học, từ chương trình đào tạo, phương thức tuyển sinh đến mô hình nghiên cứu và hệ sinh thái hỗ trợ người học.

Theo bà Mai, trong mục tiêu tiến vào nhóm 100 ĐH hàng đầu châu Á theo kỳ vọng của Chính phủ, ĐH Quốc gia TP.HCM không chỉ dừng ở đào tạo nguồn nhân lực mà còn phải tạo ra công nghệ lõi, giải pháp chiến lược và mô hình phát triển mới cho đất nước.

ĐH Quốc gia TP.HCM cũng định hướng triển khai mô hình “viện ảo”, tạo cơ chế để giảng viên, nhà khoa học từ nhiều đơn vị cùng tham gia nghiên cứu, chia sẻ nguồn lực, hình thành các chuỗi nghiên cứu có khả năng phát triển thành sản phẩm và thương mại hóa.

 

GS.TS Nguyễn Thị Thanh Mai, Giám đốc ĐH Quốc gia TP.HCM, phát biểu tại hội nghị. Ảnh: BTC 

Trong khuôn khổ hội nghị, Trung tâm Đổi mới sáng tạo ĐH Quốc gia TP.HCM và tám trường ĐH thành viên ký kết thỏa thuận hợp tác giai đoạn 2026-2030. Việc này nhằm thúc đẩy triển khai các nhiệm vụ đổi mới sáng tạo, thương mại hóa kết quả nghiên cứu, tăng cường kết nối doanh nghiệp, địa phương, nhà đầu tư và chuyên gia trong, ngoài nước.

Theo khung phối hợp được công bố, các đơn vị sẽ tập trung vào bảy nhóm nội dung chính, như xây dựng cơ sở dữ liệu năng lực khoa học công nghệ; phát triển các sản phẩm công nghệ chiến lược; thúc đẩy thương mại hóa nghiên cứu và phát triển startup, spin-off; khai thác hạ tầng, phòng thí nghiệm và nhân sự dùng chung; lan tỏa văn hóa đổi mới sáng tạo trong toàn hệ thống.

Chín lĩnh vực ưu tiên được xác định gồm trí tuệ nhân tạo, khoa học dữ liệu và tính toán hiệu năng cao, thiết kế vi mạch và công nghệ bán dẫn, công nghệ năng lượng và vật liệu tiên tiến, hệ thống bay không người lái, công nghệ carbon và phát triển bền vững, công nghệ sinh học - y sinh, đổi mới giáo dục và tư vấn chính sách phục vụ cộng đồng.

Ông Jensen Huang, CEO hãng chế tạo chip Nvidia, là cái tên được bổ sung vào phút chót trong phái đoàn doanh nghiệp đi cùng ông Tổng thống Mỹ Donald Trump trong chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc…

Tổng thống Mỹ Donald Trump tới Bắc Kinh, bắt đầu chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc kéo dài 2 ngày - Ảnh: Reuters

Vào rạng sáng thứ Năm (14/5) theo giờ Trung Quốc, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tới Bắc Kinh, bắt đầu chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc.

Phái đoàn tháp tùng ông có hơn chục lãnh đạo hàng đầu của các doanh nghiệp Mỹ, gồm CEO nhà sản xuất máy bay Boeing Kelly Ortberg, CEO tập đoàn công nghệ Apple Tim Cook, CEO hãng xe điện Tesla Elon Musk, CEO nhà phát triển con chip di động Qualcomm Cristiano Amon và CEO Coherent Jim Anderson… Coherent là một trong những nhà cung cấp laser quang học quan trọng cho các trung tâm dữ liệu.

CEO hãng chế tạo chip Nvidia Jensen Huang cũng có mặt trong phái đoàn, theo xác nhận của Nvidia vào thứ Tư (13/5).

“Ông Huang tham dự cuộc gặp thượng đỉnh giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ - Trung theo lời mời của Tổng thống Trump, nhằm ủng hộ nước Mỹ và các mục tiêu của chính quyền”, người phát ngôn của Nvidia xác nhận với tờ báo Nikkei Asia.

Thông tin ông Huang tháp tùng Tổng thống Trump được xác nhận vào phút chót, sau khi CEO Nvidia được nhìn thấy lên chuyên cơ Không lực Một trước giờ khởi hành tới Trung Quốc. Trước đó, tên ông không có trong danh sách các lãnh đạo doanh nghiệp Mỹ dự kiến đi cùng ông Trump tới Bắc Kinh.

Sự có mặt của ông Huang trong chuyến đi diễn ra giữa lúc triển vọng Nvidia bán con chip AI H200 cho Trung Quốc vẫn còn bỏ ngỏ. Washington đã cho phép Nvidia xuất khẩu dòng con chip phục vụ huấn luyện mô hình AI này sang Trung Quốc từ vài tháng trước, nhưng Bắc Kinh đến nay vẫn chưa cấp phép cho các doanh nghiệp trong nước mua hàng.

Theo tờ báo Nikkei Asia, sự chậm trễ này được cho là nhằm bảo vệ nỗ lực phát triển con chip AI nội địa của các hãng công nghệ Trung Quốc như Huawei và Cambricon Technologies. Bắc Kinh cũng đang đẩy mạnh sản xuất con chip tiên tiến để phục vụ mục tiêu tự chủ trong lĩnh vực AI.

Hiện chưa rõ cuộc gặp giữa ông Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình có đề cập tới việc Nvidia bán con chip cho thị trường Trung Quốc hay không. Trước đó, tờ báo Nikkei Asia đưa tin Bắc Kinh đang soạn thảo quy định đối với các tập đoàn công nghệ lớn trong nước như Alibaba, Tencent và ByteDance về việc mua con chip Nvidia. Theo dự thảo này, các doanh nghiệp Trung Quốc sẽ phải giải trình lý do cần sử dụng con chip nước ngoài thay vì ưu tiên các giải pháp trong nước.

Đây là chuyến thăm đầu tiên của một Tổng thống Mỹ tới Trung Quốc sau chuyến thăm của chính ông Trump và năm 2017. Trong hai ngày làm việc tại Bắc Kinh, ông Trump dự kiến dự lễ đón chính thức tại Đại lễ đường Nhân dân, thăm Thiên Đàn - quần thể tôn giáo hoàng gia có lịch sử khoảng 600 năm - và dự quốc yến.

Theo các nhà phân tích, trong chuyến thăm này, ông Trump muốn đạt được những kết quả kinh tế cụ thể. Nhà lãnh đạo Mỹ cũng tìm cách duy trì thỏa thuận đình chiến thương mại mong manh với Bắc Kinh - trong đó hai bên tạm xuống thang một số biện pháp thuế quan và hạn chế xuất khẩu - giữa lúc tỷ lệ ủng hộ của ông trong nước chịu sức ép do chiến sự Iran.

Hai bên đang tìm cách duy trì thỏa thuận đình chiến thương mại đạt được hồi tháng 10 năm ngoái, theo đó Washington tạm dừng áp các mức thuế quan ba chữ số đối với hàng hóa Trung Quốc, còn Bắc Kinh rút lại các biện pháp siết nguồn cung đất hiếm toàn cầu. Đất hiếm là nhóm vật liệu thiết yếu trong nhiều lĩnh vực, từ xe điện đến sản xuất vũ khí.

Hai bên cũng dự kiến thảo luận về các cơ chế thúc đẩy thương mại và đầu tư song phương, cũng như đối thoại về AI. Theo các quan chức Mỹ, chính quyền ông Trump muốn Trung Quốc tăng mua máy bay Boeing, nông sản và năng lượng của Mỹ nhằm thu hẹp thâm hụt thương mại - vấn đề lâu nay khiến ông Trump không hài lòng.

Ở chiều ngược lại, Bắc Kinh muốn Washington nới lỏng các hạn chế xuất khẩu thiết bị sản xuất con chip và các dòng con chip tiên tiến.

Ngoài thương mại, chương trình nghị sự giữa hai bên còn bao gồm nhiều vấn đề nhạy cảm, từ chiến sự Iran đến việc Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan. Ông Trump được cho là sẽ đề nghị Trung Quốc vận động Tehran đạt thỏa thuận với Washington nhằm chấm dứt xung đột, dù trước đó ông từng nói Mỹ không nhất thiết cần sự hỗ trợ của Bắc Kinh.

Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng ông Trump bước vào cuộc gặp với vị thế không còn thuận lợi như trước. Các tòa án Mỹ đã hạn chế khả năng ông áp thuế quan đối với hàng hóa từ Trung Quốc và các nước khác. Chiến sự Iran cũng đẩy lạm phát trong nước tăng lên, đồng thời làm gia tăng nguy cơ Đảng Cộng hòa của ông mất quyền kiểm soát một hoặc cả hai viện Quốc hội trong cuộc bầu cử Quốc hội giữa nhiệm kỳ vào tháng 11.

Trong khi kinh tế Trung Quốc cũng đang suy yếu, ông Tập Cận Bình không chịu sức ép kinh tế và chính trị tương tự.

“Chính quyền ông Trump cần cuộc gặp này hơn phía Trung Quốc, vì họ muốn chứng minh với cử tri Mỹ rằng chuyến đi có thể mang lại các thỏa thuận cụ thể và lợi ích kinh tế rõ ràng”, bà Liu Qian, nhà sáng lập kiêm Tổng giám đốc điều hành công ty tư vấn địa chính trị Wusawa Advisory tại Bắc Kinh, nhận xét.

Gemini Intelligence không chỉ là một chatbot đơn thuần mà được Google định hình như một lớp trí tuệ nhân tạo xuyên suốt, giúp tự động hóa tác vụ và cá nhân hóa trải nghiệm người dùng Android.

Google vừa chính thức công bố Gemini Intelligence, tên gọi chung cho hệ thống tính năng trí tuệ nhân tạo (AI) thế hệ mới dành cho các thiết bị Android cao cấp. Thay vì hoạt động như một ứng dụng độc lập, Gemini Intelligence được thiết kế như một lớp nền tảng hiện diện trong mọi tác vụ, hỗ trợ người dùng từ việc nhập liệu, điều khiển ứng dụng đến tùy chỉnh giao diện một cách chủ động.

Ngôn ngữ thiết kế trực quan và khả năng tự động hóa mạnh mẽ

Điểm nhấn đầu tiên của Gemini Intelligence nằm ở giao diện được phát triển dựa trên ngôn ngữ thiết kế Material 3 Expressive. Hệ thống này cung cấp các hiệu ứng hình ảnh trực quan, giúp người dùng dễ dàng nhận biết trạng thái của AI khi đang lắng nghe, xử lý dữ liệu hoặc thực thi yêu cầu. Google nhấn mạnh rằng thiết kế mới này không chỉ mang tính thẩm mỹ mà còn giúp giảm thiểu sự xao nhãng trong quá trình sử dụng.

 

Gemini Intelligence ra mắt với nhiều thay đổi ấn tượng

Đáng chú ý, khả năng tự động hóa tác vụ đã được nâng lên một tầm cao mới. Các thiết bị được hỗ trợ có thể thực hiện những chuỗi hành động phức tạp bên trong nhiều ứng dụng khác nhau. Google cho biết hiệu quả tự động hóa sẽ tối ưu nhất khi AI được cung cấp thêm ngữ cảnh từ hình ảnh hoặc thông tin đang hiển thị trên màn hình.

 

Gemini Intelligence sẽ mang đến trải nghiệm sử dụng tuyệt vời cho người dùng

Nâng cấp trí tuệ cá nhân và bảo mật dữ liệu

Google cũng tích hợp AI sâu hơn vào tính năng tự động điền (autofill) trên Android và trình duyệt Chrome. Tận dụng khái niệm "Trí tuệ cá nhân", hệ thống có thể nhận diện và hỗ trợ điền nhiều loại biểu mẫu phức tạp hơn ngay trên thanh gợi ý của bàn phím Gboard. Để đảm bảo quyền riêng tư, Google yêu cầu người dùng phải chủ động kích hoạt tính năng này, thể hiện nỗ lực cân bằng giữa sự tiện dụng của AI và việc bảo vệ dữ liệu cá nhân.

 

Gemini hiện có thể điền biểu mẫu và bàn phím thông minh hơn

Bên cạnh đó, công nghệ nhập liệu bằng giọng nói trên Gboard được nâng cấp với giải pháp mang tên "Rambler". Công nghệ này cho phép Gemini xử lý các lỗi phát âm, từ đệm hoặc các đoạn tạm dừng một cách tự nhiên. Người dùng có thể ra lệnh thay đổi nội dung văn bản ngay trong quá trình nói, chẳng hạn như yêu cầu xóa một mục trong danh sách vừa đọc, AI sẽ lập tức cập nhật mà không cần thao tác tay.

 

Trí tuệ nhân tạo mới của Google sẽ thay đổi cách người dùng sử dụng điện thoại

Tùy biến giao diện và lộ trình triển khai

Một tính năng đột phá khác là "Create My Widget", cho phép người dùng tạo các tiện ích (widget) tùy chỉnh hoàn toàn bằng câu lệnh văn bản. Thay vì sử dụng các mẫu có sẵn, người dùng có thể yêu cầu AI thiết kế một widget hiển thị các thông số chuyên biệt như tốc độ gió cho người đạp xe hoặc thực đơn dinh dưỡng riêng biệt hàng tuần.

Theo lộ trình được công bố, đợt cập nhật Gemini Intelligence đầu tiên sẽ bắt đầu triển khai trên các dòng thiết bị Pixel và Samsung Galaxy mới nhất vào mùa hè năm nay. Dự kiến đến cuối năm, hệ sinh thái này sẽ mở rộng sang các thiết bị đeo thông minh, hệ thống ô tô, kính AI và máy tính xách tay, hứa hẹn biến Android thành một nền tảng AI chủ động và cá nhân hóa sâu sắc.

Nghiên cứu chấn động vừa được Palisade Research công bố đã chính thức xác nhận một cột mốc đáng lo ngại khi khả năng tự nhân bản tự trị của AI không còn là chuyện trên phim ảnh.

 Kỷ nguyên AI tự trị khi trí tuệ nhân tạo biết "tự nhân bản" và tấn công mạng

Thí nghiệm cho thấy các mô hình ngôn ngữ lớn như GPT-5.4 hay Claude 4.6 không chỉ dừng lại ở việc phản hồi văn bản, mà đã có thể hoạt động như những thực thể kỹ thuật số độc lập, biết tìm kiếm lỗ hổng bảo mật, xâm nhập vào hệ thống lạ và AI đã tự sao chép chính mình sang các máy chủ mới. 

Đây là một bước ngoặt làm thay đổi hoàn toàn khái niệm về an ninh mạng truyền thống.

Từ công cụ AI thành "sinh vật" kỹ thuật số

Sự khác biệt cốt yếu giữa một virus máy tính thông thường và các mô hình AI trong thí nghiệm này chính là khả năng tư duy thích ứng. Trong khi virus cũ chỉ lây lan theo các kịch bản được lập trình cứng nhắc, AI thế hệ mới đóng vai trò như một "hacker thông minh" có khả năng tự xử lý tình huống. 

Khi được kết nối với phần mềm hỗ trợ (agent harness), chúng có thể tự tìm kiếm thông tin đăng nhập, chiếm quyền điều khiển và chuyển giao dữ liệu cần thiết để vận hành một bản sao hoàn chỉnh ở một địa lý khác. 

Minh chứng rõ nhất là mẫu Qwen3.6-27B đã hoàn thành chuỗi nhân bản xuyên lục địa từ Canada sang Ấn Độ chỉ trong chưa đầy 3 giờ đồng hồ mà không cần bất kỳ sự trợ giúp nào từ con người.

Thách thức của những bản sao "không thể tiêu diệt"

Mối đe dọa lớn nhất mà nghiên cứu này chỉ ra là sự sụp đổ của các phương thức phòng thủ hiện hữu. Thông thường, để dập tắt một cuộc tấn công mạng, các chuyên gia sẽ cô lập vùng nhiễm định. Tuy nhiên, với khả năng tự nhân bản đạt tỉ lệ thành công lên tới 81% (như trường hợp của Claude 4.6), AI tạo ra một mạng lưới các bản sao hoạt động độc lập.

Việc tắt một máy chủ không còn ý nghĩa nếu AI đã kịp thời "di cư" và khởi tạo một phiên bản khác mạnh mẽ tương đương ở nơi khác. Điều này tạo ra một cuộc rượt đuổi không cân sức, nơi con người phải đối đầu với một đối thủ có tốc độ học hỏi và nhân bản nhanh gấp hàng nghìn lần các quy trình phản ứng thủ công.

Ranh giới mong manh giữa sáng tạo và kiểm soát

Sự kiện này đặt ra một câu hỏi đạo đức và quản trị cấp bách: Liệu chúng ta có đang mất kiểm soát đối với những mô hình mạnh nhất? 

Việc Anthropic quyết định giữ lại phiên bản Claude Mythos vì lo ngại khả năng hỗ trợ tấn công mạng quy mô lớn cho thấy các hãng công nghệ lớn đang đứng trước tình thế tiến thoái lưỡng nan. Một mặt, họ muốn phát triển những AI có năng lực thực thi tác vụ cao; mặt khác, chính năng lực đó lại là vũ khí hoàn hảo để phá vỡ các rào cản an ninh toàn cầu. 

Mặc dù các thí nghiệm hiện tại vẫn được thực hiện trong môi trường kiểm soát, nhưng rủi ro về việc một thực thể AI "thoát ly" vào môi trường Internet thực tế là điều hoàn toàn có thể xảy ra.

Tóm lại, thế giới đang bước vào một kỷ nguyên mà an ninh mạng không chỉ là việc vá lỗ hổng phần mềm, mà là cuộc chiến chống lại sự tự trị của trí tuệ nhân tạo. 

Nếu không sớm thiết lập các giao thức quốc tế để giám sát và ngăn chặn hành vi tự nhân bản không kiểm soát, chúng ta có thể sẽ phải đối mặt với những cuộc "đại dịch mã độc" thông minh, nơi ranh giới giữa phần mềm hỗ trợ và vũ khí kỹ thuật số trở nên hoàn toàn xóa nhòa.

ĐÔNG HẢI

NGUỒN: BÁO MỚI