Theo Channel NewsAsia, từ ngày 28-3, Indonesia bắt đầu triển khai quy định cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng các nền tảng mạng xã hội và dịch vụ trực tuyến tiềm ẩn rủi ro, đánh dấu bước đi mạnh tay đầu tiên tại Đông Nam Á trong kiểm soát môi trường số.

Theo quy định mới, người dưới 16 tuổi sẽ không được phép tạo tài khoản trên các nền tảng như YouTube, TikTok, Facebook, Instagram, Threads, X hay Roblox. Chính phủ cho biết việc thực thi sẽ được triển khai theo lộ trình, yêu cầu các nền tảng tuân thủ đầy đủ.Bộ trưởng Truyền thông và Kỹ thuật số Meutya Hafid cho biết một số doanh nghiệp công nghệ đã bắt đầu hành động, trong đó X cam kết vô hiệu hóa tài khoản chưa đủ tuổi, còn Roblox xây dựng chế độ hạn chế truy cập cho người dùng nhỏ tuổi.

Quy định có thể ảnh hưởng tới khoảng 70 triệu trẻ em tại Indonesia. Tuy nhiên, giới chức thừa nhận việc thực thi sẽ gặp nhiều thách thức, đặc biệt trong khâu xác minh độ tuổi và phối hợp kỹ thuật với các nền tảng.Chính sách này nhận được phản ứng trái chiều. Nhiều phụ huynh ủng hộ nhằm giảm sự phụ thuộc của trẻ vào thiết bị số, trong khi một số ý kiến cho rằng cần kết hợp giáo dục kỹ năng sử dụng internet an toàn.

B.N

Nguồn: BÁO MỚI

Sau 7 năm triển khai xây dựng đô thị thông minh, Thành phố Hồ Chí Minh đã hình thành nền tảng quan trọng về hạ tầng số, dữ liệu và dịch vụ công, tạo tiền đề bước vào giai đoạn phát triển mới.

Tuy nhiên, trước yêu cầu trở thành siêu đô thị đa trung tâm, liên kết vùng cao, Thành phố định hướng chuyển mạnh sang mô hình quản trị dựa trên dữ liệu, công nghệ số và điều hành theo thời gian thực.

*Hình thành nền tảng đô thị thông minh

Giai đoạn 2018-2025, Thành phố Hồ Chí Minh đã hình thành được nền tảng quan trọng cho phát triển đô thị thông minh, đặc biệt là về hạ tầng số, dữ liệu và dịch vụ công trực tuyến.

 

Chợ Bến Thành. Ảnh: TTXVN

Thành phố đã ứng dụng công nghệ số trong quản lý không gian đô thị, nổi bật là xây dựng và vận hành bản đồ số với hơn 200 lớp dữ liệu GIS, phục vụ quản lý đất đai, quy hoạch, hạ tầng kỹ thuật, giao thông và môi trường. Tuy nhiên, do chưa hình thành bản sao số đô thị (Digital Twin), công tác quy hoạch và quản lý hiện vẫn chủ yếu dựa trên dữ liệu tĩnh, chưa đáp ứng yêu cầu mô phỏng, dự báo và đánh giá tác động đa chiều.

Hạ tầng số của Thành phố được đầu tư mạnh với 12 trung tâm dữ liệu lớn và sắp hình thành 4 siêu trung tâm dữ liệu; cùng với đó là mạng lưới camera giám sát và các thiết bị cảm biến IoT được triển khai rộng khắp trong các lĩnh vực an ninh trật tự, giao thông, quan trắc môi trường, quản lý năng lượng và hạ tầng kỹ thuật đô thị.

Thành phố đã triển khai Kho dữ liệu dùng chung, kết nối từ các sở, ngành, địa phương thông qua nền tảng tích hợp, chia sẻ dữ liệu (LGSP); đồng thời liên thông với hệ thống quốc gia. Tuy nhiên, dữ liệu hiện nay chưa được ứng dụng sâu cho phân tích nâng cao, dự báo và hỗ trợ ra quyết định chiến lược.

Theo Sở Khoa học và Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh, trong giai đoạn mới, Thành phố có những chuyển biến mạnh mẽ về không gian phát triển, mô hình tăng trưởng và phương thức quản trị, từng bước trở thành trung tâm đô thị - công nghiệp - cảng biển - dịch vụ quy mô lớn, đa trung tâm và có tính liên kết cao.

Việc mở rộng không gian đô thị tạo ra nền tảng phát triển mới nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức về quản trị vùng, điều phối liên ngành và tích hợp hệ thống, cũng như chuẩn hóa và khai thác dữ liệu phục vụ ra quyết định. Áp lực hạ tầng đô thị, nhất là những vấn đề mang tính liên vùng như giao thông, môi trường, logistic, biến đổi khí hậu, đòi hỏi các công cụ giám sát, phân tích và dự báo thông minh vượt ra ngoài phạm vi quản lý truyền thống.

Thực tế đó đặt ra yêu cầu cấp thiết với Thành phố là phải chuyển từ mô hình quản lý truyền thống sang quản trị đô thị thông minh dựa trên dữ liệu, công nghệ số và khả năng điều hành theo thời gian thực.

*Quản trị và vận hành trên dữ liệu

Đề án xây dựng đô thị thông minh giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2035 đang được các sở, ngành Thành phố Hồ Chí Minh xây dựng với mục tiêu đến năm 2030 Thành phố vào Top 50 đô thị thông minh trên thế giới; đồng thời nâng cao năng lực quản trị đô thị theo hướng kịp thời, chính xác, minh bạch, nâng cao chất lượng sống của người dân và môi trường đầu tư, kinh doanh.

Theo định hướng, Thành phố sẽ chuyển mạnh sang mô hình quản trị và vận hành dựa trên dữ liệu và công nghệ số, đẩy mạnh ứng dụng các công nghệ như trí tuệ nhân tạo (AI), phân tích dữ liệu lớn, công cụ dự báo và bản sao số (Digital Twin) nhằm hỗ trợ ra quyết định và tối ưu hóa vận. Trung tâm IOC sẽ được hoàn thiện và vận hành theo mô hình chuẩn, kết nối thời gian thực với các hệ thống thông tin của sở, ngành và địa phương.

Một trụ cột quan trọng Đề án này là xây dựng nền tảng dữ liệu đô thị thống nhất, dùng chung, đóng vai trò “hạ tầng mềm” cho toàn bộ hoạt động quản trị, điều hành và cung cấp dịch vụ.

Thành phố sẽ triển khai sàn dữ liệu, hình thành thị trường mua bán dữ liệu minh bạch, thúc đẩy phát triển kinh tế số; đồng thời chuẩn hóa kiến trúc dữ liệu, từ điển dữ liệu và cơ chế quản trị, chia sẻ dữ liệu theo các tiêu chuẩn quốc gia và thông lệ quốc tế.

Các dịch vụ đô thị thông minh tiếp tục được phát triển theo hướng lấy người dân làm trung tâm, tập trung các lĩnh vực thiết yếu như giao thông, y tế, giáo dục, môi trường, văn hóa - du lịch và an sinh xã hội. Hạ tầng viễn thông, internet băng rộng và IoT đô thị sẽ được đầu tư đồng bộ, bảo đảm độ phủ và độ tin cậy cao.

Thành phố chú trọng vấn đề bảo đảm an ninh, an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân, thu hẹp khoảng cách số, nâng cao năng lực số cho người dân, hướng tới xây dựng cộng đồng công dân số chủ động tham gia quản lý và phát triển đô thị.

Phân tích về định hướng phát triển đô thị thông minh của Thành phố, ông Đinh Hồng Kỳ, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Công ty Secoin, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, Thành phố cần chuyển mạnh từ tư duy “đô thị thông minh công nghệ” sang “đô thị thông minh thể chế”, trong đó trọng tâm là cơ chế điều phối vùng, chia sẻ dữ liệu bắt buộc và ra quyết định theo thời gian thực.

Theo ông, Thành phố cần ưu tiên giải quyết ba bài toán điều hành cấp vùng, gồm: giao thông liên vùng và logistics; ngập nước, môi trường, phát thải và thích ứng biến đổi khí hậu; dịch vụ công và dòng di chuyển lao động không phụ thuộc địa giới hành chính. Đây là những lĩnh vực có tác động trực tiếp đến người dân và doanh nghiệp, phản ánh rõ hiệu quả của đô thị thông minh nếu được giải quyết đồng bộ.

Ông Kỳ đề xuất Thành phố xây dựng “hệ điều hành đô thị vùng” thay vì chỉ dừng ở kho dữ liệu dùng chung; đồng thời hình thành một trục dữ liệu dùng chung “logistics - cảng biển - công nghiệp” nhằm giảm chi phí và nâng cao năng lực cạnh tranh của toàn vùng.

Về lộ trình triển khai, trong giai đoạn 2026-2028, Thành phố nên lựa chọn một số dự án trọng điểm mang tính “chứng minh”, như hành lang logistics thông minh; bản sao số các điểm ngập; trung tâm điều hành giao thông - cứu hộ cứu nạn liên vùng; nền tảng cấp phép xây dựng, quy hoạch, đất đai và đầu tư một cửa số hóa; khu công nghiệp xanh thông minh. Bên cạnh đó, Thành phố cần có cơ chế tài chính đặc thù cho hạ tầng số và chú trọng phá triển nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ quá trình chuyển đổi số.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Thoại Nam, Viện trưởng Viện Khoa học và Công nghệ Tiên tiến liên ngành, Trường Đại học Bách Khoa - Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, để phát triển đô thị thông minh, Thành phố cần chuyển từ tư duy "số hóa dữ liệu" sang "vận hành dựa trên dòng chảy dữ liệu thời gian thực". Ông cũng đề xuất Thành phố xây dựng “Hệ điều hành dữ liệu vùng” để tự động hóa kết nối dữ liệu từ nhiều nguồn như các cảm biến giao thông, mực nước, điện năng và camera AI thành một luồng dữ liệu thống nhất, qua đó nâng cao năng lực điều hành theo thời gian thực.

Đồng thời, Thành phố có thể áp dụng kiến trúc Data Mesh (lưới dữ liệu), trong đó các lĩnh vực tự quản lý dữ liệu nhưng phải tuân thủ chuẩn kết nối chung, để tránh quá tải khi tập trung vào một kho duy nhất; phát triển hạ tầng tính toán biên quy mô lớn để xử lý dữ liệu ngay tại biên trước khi gửi kết quả về trung tâm, giúp giảm tải và tăng tốc độ phản ứng của hệ thống. Việc phát triển bản sao số động (Dynamic Digital Twin) tích hợp luồng dữ liệu thực, sẽ cho phép mô phỏng và dự báo các kịch bản phát triển đô thị một cách chính xác, thay vì dựa trên kinh nghiệm.

Trong tiến trình đó, việc phát triển mô hình phường, xã thông minh được xem là hướng đi cần thiết, đóng vai trò như các “tế bào” trong hệ sinh thái đô thị, phù hợp với đặc thù từng khu vực và góp phần nâng cao hiệu quả quản trị ở cấp cơ sở. 

Về giải mã sửa lỗi lượng tử, Ising cho tốc độ nhanh hơn tới 2,5 lần và độ chính xác cao gấp 3 lần so với các phương pháp truyền thống...

Ảnh minh họa.

NVIDIA vừa công bố mô hình AI lượng tử mã nguồn mở “NVIDIA Ising”, nhằm hiệu chuẩn bộ xử lý và sửa lỗi lượng tử dựa trên AI.

Đáng chú ý, theo công bố của NVIDIA, về khả năng giải mã sửa lỗi lượng tử, Ising cho tốc độ nhanh hơn tới 2,5 lần và độ chính xác cao gấp 3 lần so với các phương pháp truyền thống. Do đó, bộ mô hình này hiện được kỳ vọng sẽ sớm rút ngắn khoảng cách từ nghiên cứu đến thương mại hóa công nghệ điện toán lượng tử.

Cái tên “Ising” được NVIDIA lấy cảm hứng từ mô hình Ising, mô hình toán học giúp đơn giản hóa việc nghiên cứu các hệ thống vật lý phức tạp.

Kế thừa tinh thần đó, bộ công cụ mới của NVIDIA cung cấp các mô hình AI hiệu suất cao nhằm giải quyết hai thách thức lớn đang cản trở điện toán lượng tử hoạt động hiệu quả ở quy mô lớn, đó là hiệu chuẩn bộ xử lý và sửa lỗi lượng tử.

Ông Jensen Huang, Giám đốc điều hành NVIDIA, nhấn mạnh AI là yếu tố then chốt để đưa điện toán lượng tử ra khỏi phạm vi thử nghiệm và tiến tới ứng dụng thực tế.

Theo ông, với Ising, AI đóng vai trò như một “lớp điều khiển” tương tự hệ điều hành giúp điều phối hoạt động của các hệ thống lượng tử, qua đó biến những qubit thành các nền tảng tính toán có thể mở rộng và vận hành ổn định, đáng tin cậy.

NVIDIA Ising bao gồm Ising Calibration và Ising Decoding. Trong đó, Ising Calibration là mô hình ngôn ngữ thị giác có khả năng nhanh chóng diễn giải các kết quả đo từ bộ xử lý lượng tử, từ đó cho phép các tác nhân AI tự động hóa quá trình hiệu chuẩn liên tục, rút ngắn thời gian từ vài ngày xuống chỉ còn vài giờ.

Trong khi Ising Decoding là hai biến thể của mô hình mạng nơ-ron tích chập 3D, phục vụ việc giải mã theo thời gian thực nhằm sửa lỗi lượng tử. Hiệu năng đạt nhanh hơn tới 2,5 lần và chính xác hơn 3 lần so với công cụ mã nguồn mở pyMatching - tiêu chuẩn công nghiệp mã nguồn mở hiện tại.

Hàng loạt tổ chức và doanh nghiệp lớn trong lĩnh vực lượng tử như IonQ, IQM Quantum Computers hay Lawrence Berkeley National Laboratory; cùng các trường như University of Chicago hay Cornell University,... đã bắt đầu đưa Ising vào nghiên cứu và sử dụng.

Theo dự báo của Resonance, thị trường điện toán lượng tử có thể vượt mốc 11 tỷ USD vào năm 2030. Tuy nhiên, đà tăng trưởng này phụ thuộc lớn vào khả năng vượt qua các rào cản kỹ thuật, đặc biệt là bài toán sửa lỗi và mở rộng quy mô hệ thống. 

Singapore sẽ đầu tư hơn 1 tỷ SGD (tương đương 786 triệu USD) cho nghiên cứu trí tuệ nhân tạo (AI) trong vòng 5 năm tới, nhằm đẩy nhanh tham vọng xây dựng ngành AI nội địa trong một lĩnh vực hiện do Mỹ và Trung Quốc thống trị.

Trong bài phát biểu tại một sự kiện ngày 24/1, Bộ trưởng Phát triển Kỹ thuật số và Thông tin Josephine Teo cho biết Chính phủ Singapore kỳ vọng khoản đầu tư này sẽ giúp củng cố vị thế của quốc đảo như một trung tâm nghiên cứu AI. Nguồn vốn sẽ được sử dụng để thành lập các trung tâm nghiên cứu, xây dựng năng lực AI và phát triển nguồn nhân lực trong nước.

Ngày càng nhiều quốc gia chạy đua để đảm bảo AI không khiến ngành công nghiệp và người lao động của họ bị tụt lại phía sau. Hàn Quốc đang tài trợ cho các cuộc thi nhằm hỗ trợ AI “cây nhà lá vườn”, trong khi Saudi Arabia và Các Tiểu Vương quốc Arab Thống nhất (UAE) tận dụng tiềm lực tài chính khổng lồ để đầu tư hạ tầng tính toán tiên tiến và tài trợ cho các mô hình AI nội địa như Falcon. Các nước khác, bao gồm Nhật Bản, Canada và Ấn Độ, cũng đang xây dựng các chiến lược và năng lực AI mang tính chủ quyền.

“Hoạt động nghiên cứu đóng vai trò là động lực then chốt trong các nỗ lực AI của chúng tôi, giúp nâng cao năng lực kỹ thuật chuyên sâu của quốc gia và bảo đảm Singapore luôn đi đầu trong đổi mới AI”, Bộ Phát triển Kỹ thuật số và Thông tin chia sẻ.

Trước đó, Singapore được Mỹ lựa chọn là một đối tác trong Tuyên bố Pax Silica. Theo Ruben Durante, Giáo sư kinh tế và Chủ tịch Provost tại Đại học Quốc gia Singapore (NUS), Singapore đối tác "đáng tin cậy" mà Mỹ đang tìm kiếm để làm trụ cột cho chuỗi cung ứng AI trong kỷ nguyên mới. Ông cho rằng Singapore sở hữu nền quản trị vững mạnh, uy tín về pháp lý và điều tiết, thị trường vốn phát triển, cùng hạ tầng logistics, trung tâm dữ liệu và kết nối tiên tiến.

Singapore nỗ lực trở thành một “quốc gia AI”, đầu tư vào các chương trình đào tạo kỹ năng cho lực lượng lao động và khuyến khích phát triển AI trong nước. Ảnh: Bloomberg

Singapore có lịch sử lâu dài trong ngành chip. Tập đoàn National Semiconductor của Mỹ đã đặt nhà máy tại đây từ năm 1968, tiếp đó là việc chính phủ thành lập Chartered Semiconductor Manufacturing vào năm 1987. Hiện nay, Singapore chiếm khoảng 10% tổng sản lượng chip toàn cầu.

Trong những năm gần đây, Singapore nỗ lực trở thành một “quốc gia AI”, đầu tư vào các chương trình đào tạo kỹ năng cho lực lượng lao động và khuyến khích phát triển AI trong nước. Quốc đảo này cũng đã thu hút hàng tỷ USD đầu tư vào điện toán đám mây và trung tâm dữ liệu, bao gồm từ các “ông lớn” công nghệ như Amazon và Google.

Theo Atreyi Kankanhalli, Giáo sư ngành máy tính tại NUS, việc trở thành một phần của Pax Silica có thể mang lại lợi ích kép cho Singapore. Là thành viên của thỏa thuận này giúp quốc gia có diện tích nhỏ hơn cả thành phố New York có một ghế khi Mỹ thảo luận về các liên doanh trong sản xuất chip và logistics. Đồng thời, điều này cũng mang lại cho quốc đảo nghèo tài nguyên một “tấm lưới an toàn” trước các cú sốc nguồn cung trong tương lai, cũng như quyền tiếp cận các công nghệ AI tiên tiến nhất.

Cả Mỹ và Trung Quốc đều đang tìm cách tận dụng vị thế thống lĩnh của mình trong một số ngành then chốt để gây sức ép lẫn nhau.

Washington đã chặn việc bán các bộ xử lý tiên tiến - yếu tố cốt lõi để huấn luyện và vận hành các mô hình AI - cho Trung Quốc kể từ năm 2022. Đáp lại, Bắc Kinh áp đặt các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với đất hiếm, nguyên liệu thiết yếu cho sản xuất chất bán dẫn và nam châm trong chuỗi cung ứng AI. Trung Quốc hiện kiểm soát khoảng 90% nguồn cung đất hiếm đã qua chế biến và nam châm đất hiếm trên toàn cầu.

“Cuộc đua AI thường được mô tả như một cuộc chiến về dữ liệu hay mô hình, nhưng những rào cản thực sự ngày càng mang tính vật lý - chip, năng lượng và chuỗi cung ứng”, Simon Chesterman, Giáo sư luật tại NUS và Giám đốc cấp cao về quản trị AI tại viện nghiên cứu AI Singapore, nhận định.

Ngoài Singapore, Mỹ còn đưa nhiều đồng minh thân cận khác vào thỏa thuận Pax Silica, bao gồm Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia, Anh và Israel.

Theo ông Durante, Nhật Bản và Hàn Quốc được lựa chọn vì là trụ cột trong sản xuất chất bán dẫn tiên tiến. Australia giữ vai trò trung tâm về khoáng sản chiến lược, Anh đóng góp vào việc xây dựng tiêu chuẩn và phối hợp tình báo, trong khi Israel mang lại năng lực đổi mới AI và công nghệ quốc phòng ở trình độ cao.

Theo Anant Shivraj, Giám đốc điều hành và đối tác tại Boston Consulting Group (BCG), dù các quốc gia Đông Nam Á khác có thể trở thành những mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng AI trong tương lai, họ hiện vẫn đối mặt với các hạn chế như thiếu hạ tầng và nguồn nhân lực phân tán.

Tuy nhiên, điều này có thể sớm thay đổi khi Việt Nam và Malaysia đang nỗ lực trở thành các trung tâm then chốt trong khu vực, đặc biệt là về chất bán dẫn và trung tâm dữ liệu.

“Làn sóng đầu tiên của Pax Silica tập trung nhiều hơn vào các quốc gia có khả năng bảo đảm kiểm soát dài hạn, quản trị và an ninh trên toàn bộ chuỗi giá trị AI”, Shivraj nhận định. “Nhiều quốc gia đóng vai trò thiết yếu và ngay cả khi họ chưa nằm trong ‘vòng tròn thân cận’ hiện tại, vòng tròn đó hoàn toàn có thể mở rộng trong tương lai”.

(Theo Bloomberg, Fortune)

Du Lam

Nguồn: https://baomoi.com/mot-quoc-gia-dong-nam-a-rot-gan-800-trieu-usd-de-tro-thanh-cuong-quoc-ai-c54339899.epi?utm_source=dapp&utm_campaign=share